De Nederlandse Arbeidsinspectie (NLA) besteedt in 2025 en 2026 extra aandacht aan machineveiligheid en LOTOTO procedures. Aanleiding hiervoor is dat uit analyses blijkt dat relatief veel ongevallen plaatsvinden tijdens het oplossen van storingen en bij onderhoud, reparatie en schoonmaakwerkzaamheden aan machines. Vooral situaties waarbij machines onverwacht opnieuw in werking treden vormen daarbij een serieus risico.

Recent waren wij vanuit ArboVeiligheid B.V. betrokken bij een bedrijf waar een inspectie plaatsvond in het kader van dit project. De organisatie blijft anoniem, maar de bevindingen zijn herkenbaar voor veel productie en technische bedrijven.

Tijdens de inspectie werden meerdere tekortkomingen vastgesteld op het gebied van machineveiligheid. Denk aan ontbrekende afschermingen op onder andere kolomboormachines, draaibanken en zaagmachines. Daarnaast bleek dat de bestaande RI&E onvoldoende aansloot op de praktijk. Er was geen verdiepende RI&E machineveiligheid.

Wat in dit traject positief opviel, was de snelheid waarmee verbeteringen zijn opgepakt. Vanuit ArboVeiligheid B.V. is gestart met een inventarisatie van alle aanwezige machines. Vervolgens is een uitgebreide machine RI&E uitgevoerd waarbij niet alleen documenten zijn beoordeeld, maar juist ook gesprekken zijn gevoerd met operators, technische dienst en leidinggevenden. Daardoor ontstond een realistischer beeld van de dagelijkse praktijk en de werkelijke risico’s.

De technische dienst heeft vervolgens direct meerdere maatregelen genomen. Denk aan het aanpassen van noodstops, het verbeteren van sleutelbeheer en het plaatsen van aanvullende afschermingen op machines. Daarmee zijn direct concrete veiligheidsrisico’s verminderd.

De volgende stap binnen het project richt zich op het verder vergroten van veiligheidsbewustzijn op de werkvloer. Medewerkers worden geïnstrueerd over veilig werken met machines en per machine worden veiligheidsinstructiekaarten geplaatst. Daarmee worden risico’s en veiligheidsmaatregelen duidelijker zichtbaar voor gebruikers.

Ook LOTOTO krijgt binnen het vervolgtraject nadrukkelijk aandacht. LOTOTO staat voor Lock Out Tag Out Try Out en is bedoeld om te voorkomen dat machines onverwacht kunnen starten tijdens bijvoobeeld schoonmaak- of onderhoud werkzaamheden. Hiervoor wordt momenteel gewerkt aan een praktisch LOTOTO beleid en specifieke LOTOTO procedures per machine.

In de praktijk zien wij vaker dat machineveiligheid vooral aandacht krijgt na een incident, storing of inspectie. Toch biedt juist een proactieve aanpak veel voordeel. Door machines periodiek te beoordelen en de RI&E actueel te houden, worden risico’s eerder zichtbaar en kunnen maatregelen vaak relatief eenvoudig worden genomen.

Meer informatie over machineveiligheid en RI&E begeleiding of het uitvoeren van een machine RI&E is te vinden via ArboVeiligheid B.V.